Dodano: przez

Ostrzałka do noży - tego nie może zabraknąć w żadnej kuchni!

 

„Noże ostrzę! Nożyczki ostrzę!” – czy ktoś jeszcze pamięta czasy, gdy na podwórkach rozlegało się takie zawołanie…? Pewnie niewielu... Ten obrazek zdecydowanie należy już do przeszłości, ale krojenie jest nadal jedną z czynności, jakie najczęściej wykonujemy w trakcie przygotowywania posiłków. Kroimy chleb, sery, wędliny, warzywa oraz oczywiście owoce czy mięso i nie we wszystkim może nas wyręczyć elektryczna krajalnica. Nic więc dziwnego, że nóż stanowi podstawowe narzędzie pracy każdego szefa kuchni – zarówno tej profesjonalnej, jak i domowej. Co zrobić, aby był zawsze odpowiednio ostry, a krojenie szło nam jak z płatka? Trzeba zaopatrzyć się w wygodną i funkcjonalną ostrzałkę!

Ostrzałka do noży – co mamy do wyboru?

Rynek oferuje różnorodne modele ostrzałek (zwanych również osełkami) – od bardzo profesjonalnych, przeznaczonych do specjalistycznych noży, aż po proste, które zwyczajowo mogą znaleźć się w naszej kuchni i służyć do codziennego użytku. Dostępne są także ostrzałki elektryczne czy też takie, które skonstruowano z myślą o nożach ceramicznych. Najczęściej spotykane domowe ostrzałki do noży stosowane są jednak do noży stalowych i to w większości o nich postaramy się tu opowiedzieć.

Jak wybrać ostrzałkę?

O funkcjonalności danej ostrzałki decydują w dużej mierze dwa podstawowe parametry, wpływające na skuteczność i wygodę ostrzenia:

  • rodzaj ostrza i stopień szorstkości (gradacja)

oraz

  • kształt i wyprofilowanie urządzenia.

 

Ostrze to serce każdej ostrzałki – im lepszy materiał, z którego jest wykonane, tym skuteczniejsze działanie. Najbardziej popularne są ostrza diamentowe oraz ceramiczne.

Gradacja ostrza to wskaźnik stopnia jego szorstkości. Jest zwykle wyrażany w liczbach i określa przeznaczenie danej ostrzałki w odniesieniu do stanu noża, któremu chcemy przywróć odpowiednią ostrość:

  • gradacja 200-400 - ostrzenie mocno stępionych noży
  • gradacja 600-800 - regularne ostrzenie noży lekko stępionych
  • gradacja 1000-1200 - wygładzanie powierzchni noża

Dobrym rozwiązaniem są ostrzałki wyposażone w dwa rodzaje tarcz ostrzących o różnej gradacji, które umożliwiają zarówno ostrzenie, jak i wygładzanie powierzchni noża. Funkcje takie posiada np. przeznaczona do noży stalowych ostrzałka ON10 Eldom - model, który znalazł się w pierwszej trójce najpopularniejszych ostrzałek w zestawieniu Ostrzałki do noży - Ranking 2017 (http://www.rtvagd.net/ostrzalka-do-nozy/).

Kształt ostrzałki i jej rozmiar są ważne nie tylko ze względów estetycznych. Oczywiście nowoczesny design przyciąga wzrok, a niewielkie gabaryty ułatwiają przechowywanie, ale na uwadze powinniśmy mieć przede wszystkim: wygodę i bezpieczeństwo ostrzenia. Warto więc zdecydować się na model, który posiada odpowiednio wyprofilowane szczeliny czy prowadnice. Pomagają one utrzymywać noże pod właściwym kątem, gdy wykonujemy czynności związane z ich ostrzeniem lub wygładzaniem. Bardzo istotne jest również to, aby ostrzałka stabilnie przylegała do podłoża. Dlatego doskonale sprawdzą się modele wyposażone w dużą gumową przyssawkę (ON10 Eldom). Antypoślizgowa podstawa skutecznie unieruchamia urządzenie, które nie będzie się przesuwało w trakcie ostrzenia.



Ostrzałka do noży - ON10

Jak ostrzyć nóż?

Ostrzenie noży nie jest zadaniem skomplikowanym, ale zdecydowanie wymaga ostrożności i wyczucia. Aby prawidłowo i skutecznie naostrzyć nóż, należy przesunąć go kilkakrotnie - pod odpowiednim kątem - przez wybraną szczelinę, wzdłuż tarczy ostrzącej. Trzeba to jednak robić stosunkowo delikatnie, aby nie uszkodzić powierzchni noża. Warto też nie dopuszczać do mocnego stępiania noży i ostrzyć je regularnie, aby zawsze mogły ostro brać się do kuchennych prac.

Ostrzenie noży ceramicznych

Wbrew obiegowej opinii noże ceramiczne także ulegają stępieniu! Nie dzieje się to tak często, jak w przypadku noży stalowych, ale - jak twierdzą fachowcy - gdy są używane regularnie, powinno się je ostrzyć przynajmniej raz w roku, korzystając z przeznaczonej do tego osełki diamentowej. Jest to czynność dłuższa i bardziej wymagająca niż ostrzenie noża stalowego. Noże ceramiczne są bowiem bardzo twarde oraz odporne na ścieranie. Dodatkowo trzeba tu zwracać uwagę nie tylko na samą krawędź noża, ale również na ewentualne ubytki i odpryski, jakie mogły powstać na jego powierzani podczas codziennego użytkowania. Do przywracania ostrości nożom ceramicznym nie nadają się ostrzałki wykorzystywane przy nożach stalowych. Producenci tego typu noży z reguły zalecają też, aby ostrzenie powierzyć profesjonalnym zakładom lub sklepom oferującym produkty związane z wyposażeniem do kuchni, które wykonują tego typu usługi (związane często z zakupem samego noża).

Elektryczna ostrzałka do noży

Ten typ ostrzałki to rozwiązanie wygodne, ale zdecydowanie droższe niż zakup osełki manualnej. Korzystając z ostrzałki elektrycznej nie musimy pilnować konta ułożenia noża, a sam proces ostrzenia jest szybki i bardzo dokładny. Jednak właśnie z uwagi na moc i tempo ostrzenia urządzenie te nie są szczególnie polecane do regularnego użytku - gdy mamy do czynienia z lekko stopionymi nożami, jakie nie wymagają tak intensywnego działania. Świetnie radzą sobie natomiast z nożami zaniedbanymi, które potrzebują silnego i głębokiego ścierania ostrza.